BỆNH GHẺ: DẤU HIỆU NHẬN BIẾT VÀ CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG NGỪA HIỆU QUẢ
Bệnh ghẻ là một bệnh lý da liễu truyền nhiễm phổ biến, có tốc độ lây lan nhanh trong cộng đồng và môi trường tập thể. Mặc dù không đe dọa trực tiếp đến tính mạng, nhưng nếu không được phát hiện và điều trị đúng cách, bệnh sẽ gây ra những biến chứng ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người bệnh.
Bệnh ghẻ là một bệnh lý da liễu truyền nhiễm phổ biến, có tốc độ lây lan nhanh trong cộng đồng và môi trường tập thể. Mặc dù không đe dọa trực tiếp đến tính mạng, nhưng nếu không được phát hiện và điều trị đúng cách, bệnh sẽ gây ra những biến chứng ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của người bệnh.
1. Bệnh ghẻ là gì? Có phổ biến không?
Bệnh ghẻ là một bệnh lý nhiễm trùng ngoài da do ký sinh trùng ghẻ (cái ghẻ) gây ra. Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi ngày có ít nhất khoảng 1 triệu người mắc bệnh ghẻ trên toàn cầu.
Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi và thường bùng phát mạnh ở những quốc gia có khí hậu nhiệt đới, khu vực c ó mật độ dân số cao hoặc điều kiện vệ sinh môi trường chưa đảm bảo, trong đó có Việt Nam.


2. Con đường lây truyền
Ký sinh trùng ghẻ có khả năng lây lan rất nhanh từ người sang người. Các con đường lây nhiễm chủ yếu bao gồm:
- Lây truyền trực tiếp: Qua các tiếp xúc da kề da với người đang mang bệnh (nắm tay, ôm ấp, sinh hoạt chung...).
- Lây truyền gián tiếp: Qua việc sử dụng chung các đồ dùng cá nhân như: quần áo, chăn ga, gối đệm, khăn tắm...
- Lưu ý: Trong nhiều trường hợp, người mang ký sinh trùng ghẻ ở giai đoạn ủ bệnh chưa có bất kỳ triệu chứng nào nhưng vẫn có khả năng lây nhiễm cho những người xung quanh.

3. Dấu hiệu nhận biết đặc trưng
Biểu hiện của bệnh ghẻ ban đầu rất dễ nhầm lẫn với các bệnh lý da liễu khác như dị ứng, viêm da cơ địa. Tuy nhiên, bạn có thể nhận biết bệnh thông qua các dấu hiệu điển hình sau:
- Ngứa dữ dội: Cơn ngứa thường xuất hiện và tăng lên rất nhiều vào ban đêm (thời điểm cái ghẻ đào hầm và đẻ trứng dưới da).
- Tổn thương trên da: Xuất hiện các mụn nước nhỏ, rải rác hoặc phát ban đỏ.
- Vị trí thường gặp: Các tổn thương thường tập trung ở những vùng da mỏng, có nếp gấp như: Kẽ ngón tay, kẽ ngón chân, nách, vùng bụng, nếp gấp cổ tay/khuỷu tay và cơ quan sinh dục.
- Yếu tố dịch tễ: Thường có hiện tượng lây chéo; trong gia đình, khu nội trú hoặc nơi làm việc thường có nhiều người cùng xuất hiện triệu chứng ngứa ngáy giống nhau.


4. Hậu quả khi chủ quan và điều trị sai cách
Nhiều người khi bị ngứa thường có tâm lý chủ quan, tự ý mua các loại thuốc bôi ngoài da chứa Corticoid hoặc sử dụng các bài thuốc dân gian không rõ nguồn gốc. Việc điều trị sai cách, không triệt để có thể dẫn đến các hệ lụy:
- Gây nhiễm trùng da, bội nhiễm có mủ.
- Dẫn đến tình trạng chàm hóa, đỏ da toàn thân.
- Làm lu mờ triệu chứng khiến bệnh dai dẳng, khó chẩn đoán và điều trị phức tạp hơn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tâm lý và sinh hoạt hàng ngày.
5. Các biện pháp phòng ngừa bệnh lây lan
Để chủ động phòng chống bệnh ghẻ cho bản thân và gia đình, mỗi người cần thực hiện tốt các biện pháp sau:
- Vệ sinh cá nhân: Tắm rửa sạch sẽ hàng ngày bằng xà phòng, đặc biệt là sau khi tiếp xúc với môi trường đông người hoặc có nguy cơ lây nhiễm.
- Không dùng chung đồ: Tuyệt đối không sử dụng chung quần áo, khăn mặt, khăn tắm, chăn màn với người khác.
- Vệ sinh không gian sống: Thường xuyên giặt giũ quần áo, chăn ga gối đệm. Đối với đồ dùng của người bệnh, cần giặt bằng nước nóng (trên 60°C) và phơi dưới ánh nắng gắt hoặc ủi nóng trước khi mặc để tiêu diệt hoàn toàn ký sinh trùng và trứng ghẻ.
- Cách ly người bệnh: Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người đang có dấu hiệu mắc bệnh cho đến khi họ được điều trị khỏi hoàn toàn.
Khi bản thân hoặc người trong gia đình có các triệu chứng ngứa ngáy dữ dội (đặc biệt về đêm) kèm theo mụn nước ở các vùng nếp gấp da, tuyệt đối không tự ý mua thuốc điều trị. Người bệnh cần nhanh chóng đến khám tại các cơ sở y tế uy tín để được bác sĩ chẩn đoán chính xác và tư vấn phác đồ điều trị kịp thời, đồng thời điều trị cho cả các thành viên sinh sống cùng để cắt đứt nguồn lây.
Để được hỗ trợ, thăm khám và điều trị kịp thời, người dân có thể liên hệ hoặc đến trực tiếp các cơ sở y tế gần nhất theo thông tin dưới đây:
- Cơ sở chính: Đường Tuệ Tĩnh, P. Móng Cái 2; SĐT: 02032.207.488.
- Cơ sở 2: Phố Trần Quốc Toản, X. Quảng Hà; SĐT: 0966.311.313.
- Cơ sở 3: Phố Lỷ A Coỏng, X. Đầm hà; SĐT: 02033.768.115.


